Caz Saksafonunda Ustalar

Sonny Rollins ve Tematik Doğaçlama

21 Eylül 20261 dk okuma

Motiften Yola Çıkmak

Sonny Rollinsin doğaçlama anlayışında çıkış noktası kısa bir ezgi parçasıdır. Bu parça birkaç notadan oluşur ve solo boyunca farklı biçimlerde geri döner.

Motif bazen olduğu gibi, bazen ters çevrilerek, bazen uzatılıp kısaltılarak kullanılır. Dinleyici çizgiyi takip edebilir, çünkü tanıdık bir şey sürekli yeniden görünür.

Saxophone Colossus ve Blue 7

Rollinsin 1956 tarihli Saxophone Colossus albümündeki Blue 7 adlı parça, bu yöntemin en çok incelenen örneğidir. Besteci ve müzik yazarı Gunther Schuller 1958de yazdığı bir yazıda bu soloyu motif gelişimi açısından ayrıntılı biçimde çözümlemiştir.

Schullerin yazısı, caz doğaçlamasının rastgele bir akış değil yapı kurulabilen bir alan olduğunu göstermesi bakımından sık anılır.

Köprüdeki Çalışma Dönemi

Rollins 1959 ile 1961 arasında kayıt ve sahne çalışmalarına ara verdi ve bu sürede New Yorktaki Williamsburg Köprüsünün üzerinde tek başına çalıştı. Dönüşünde yayımladığı albümün adı The Bridgedir.

Bu dönem, ustalık düzeyindeki bir icracının bile çalışmayı sürdürdüğünü gösteren bir örnek olarak anılır.

Derse Aktarımı

Kursiyer, bir blues kalıbı üzerinde üç notalık bir motif belirleyip bütün on iki ölçü boyunca yalnız o motifi geliştirmeyi deneyebilir. Kural basittir: yeni malzeme eklenmez.

Bu çalışma, doğaçlamanın nota bilgisinden çok karar verme becerisi istediğini kısa sürede gösterir.

Sık Sorulan Sorular

Tematik doğaçlama nedir?

Kısa bir ezgi motifini alıp solo boyunca değiştirerek geliştirmeye dayanan doğaçlama biçimidir. Çizgi, sürekli yeni malzeme yerine tanıdık bir çekirdek üzerinden kurulur.

Bu yöntem başlangıç düzeyinde çalışılabilir mi?

Çalışılabilir. Az sayıda nota gerektirdiği için başlangıç düzeyinde bile uygulanabilir ve doğaçlamaya giriş için elverişli bir yoldur.

İlgili Yazılar

← Tüm blog yazıları | saksafon seçimi bölümümüz