Gerilimin Kaynağı
Caz armonisinde beşinci derece akoru, çözülmeyi bekleyen bir gerilim taşır. Bu akorun bazı sesleri yarım ses yukarı ya da aşağı kaydırıldığında gerilim belirginleşir.
Değişim yalnız beşinci derece akorunda yapılır; çözüldüğü akor yerinde kalır.
Hangi Sesler Değişir
Değişim çoğunlukla akorun beşinci ve dokuzuncu seslerinde yapılır. Bu sesler yukarı ya da aşağı kaydırılarak dört ayrı renk elde edilir.
Değiştirilmiş sesler cümlenin sonunda çözülmezse gerilim asılı kalır ve dinleyici bir eksiklik duyar.
Doğaçlamada Kullanımı
Değiştirilmiş sesler gerilimi artırdığı için ölçülü kullanılır. Cümlenin her yerine yayıldığında tonal merkez duyulmaz hâle gelir.
İşe yarayan yol, gerilimi beşinci derece akorunun son yarısında toplamak ve çözülme akoruna akor sesiyle girmektir.
Çalışma Önerisi
Kursiyer, iki-beş-bir bağlantısında yalnız beşinci derece akorunda bir sesi değiştirerek çalabilir. Fark, aynı cümlenin değiştirilmemiş biçimiyle karşılaştırılarak duyulur.
Bu çalışma yavaş tempoda ve akor eşliğiyle yapılır; eşliksiz yapıldığında gerilim algılanmaz.